Her insanın bir düşünce dünyasının var olduğunu kabul ederek konuya başlarsak devamının daha anlaşılır olacağı inancındayım. Bu yüzden çocuklarımızın birey ve hatta ayrı bir dünya olduğu gerçeği ebeveynin çocukla iletişiminde daha gerçekçi bir yaklaşım göstermesine olanak tanır. Ebeveynin çocukla bilinçli, daha güçlü ve kaliteli bir iletişim kurmasını mümkün kılar. Şimdi bu iletişimi kaliteli kılacak noktalara değinelim.

Öncelikle iletişim kurmak istediğimizde, bunu çocuğa hissettirmek ile başlarsak, kendisi ile baş başa ve sakin bir ortamda bu iletişimi gerçekleştirmek iyi olacaktır. Bu şekilde çocuk kendisine özel bir zaman aralığı ayrıldığını anlayacak ve bu yaklaşım iletişimin kaliteli olmasını sağlayacaktır. Bu süreçte ses tonu, konuşurken çocuğa odaklanma, onun boy seviyesine inerek  konuşmaya başlamak gibi iletişimi kaliteli kılacak koşulları yerine getirmemiz önemlidir.

Ebeveyn çocukla iletişim kurmaya başlarken, çocuğunda duygu ve düşüncelerini anlatmasına zaman aralığı tanıması gerektiğini bilmesi ve kabul etmesi gerekir. Bu bilinçlilik çocukta ebeveynin çözüm odaklı yaklaştığı inancını oluşturacaktır. Ancak bu şekilde sağlıklı bir iletişim, güzel bir sonuç sağlanacaktır. Yine devamında açık iletişimin de zemini sağlanmış olacaktır. Biliyoruz ki ebeveyn çocuk iletişimindeki sorunların başında ‘çocuğun kendini ifade etme fırsatı bulamamasına’ verdiği tepki yatmaktadır. Bu noktaya dikkat çekmek çok önemlidir. Çocukla iletişimin bir diğer önemli noktası ise; çocukta görülen bir hatanın düzeltilmesi isteniyorsa, çocuğa o sorunun düzeltilmesi yönünde iletişim kurulduğunu hissettirmektir. Bu şekilde çocuk kendisine değil soruna yönelik bir yaklaşım olduğunu görerek, suçluluk duygusundan arınır yapılan tavsiyeyi ve eleştirileri daha iyi anlar, düzeltilmesi için kendisi de çözüm odaklı bir yaklaşım gösterir. Aksi durumda ise çocuğun ‘Çözümün parçası değilsem, sorunun kendisiyim’ cümlesini duygu ve düşünce sistemine dahil  gayet normal olacaktır.

Yine çocukla iletişimin güçlü olmasına destek sağlayan bir diğer hususta; çocuğa güvendiğini ona hissettirmektir. Bu yaklaşım çocuğun sorumluluk alma isteğinin artması yanında, güçlü bir kişilik oluşmasına da katkı sağlayacaktır. Ayrıca çocuğun yeteneklerinin ortaya çıkmasına ve yeni beceriler kazanmasına olanak sağlayacak, ebeveynle ilişkinin daha güçlü olması için katkı sağlayacaktır.

Sağlam ve güçlü bir kişiliğin oluşmasına katkı sağlayacak bir diğer önemli etkende başarılarını görmek bundan dolayı çocukları tebrik etmektir. Bu yaklaşım çocuğun daha başarılı olmasına katkı sunacak ve özgüvenli bir kişiliğe sahip olmasını sağlayacaktır. Bütün bu tavsiyeleri anlamlı kılacak en önemli gerçekte; ebeveynler arasındaki iletişimin bu tavsiyelere model olacak bir şekilde olmasıdır. Çünkü istenilen davranışlar, çocuklar tarafından ebeveynler arasındaki iletişim tutarlılığı kadar dikkate alınacak ve hayatlarında yer bulacaktır. Biliyoruz ki, çocuk çok iyi bir gözlemcidir.

‘Sağlıklı Aile Güvenli Gelecek’’ sloganı ile yazılarımız devam edecektir.

Bülent ÖZDEMİR  

Sosyolog & Aile Danışmanı